กำหนดการสมัชชาความมั่นคงทางอาหาร ปี 2557

การขยายตัวรุนแรงของวิกฤตการเมืองภายในประเทศส่งผลกระทบต่อความมั่นคงทางอาหารในหลายมิติ ตั้งแต่ระดับนโนบายรัฐ รูปแบบการประกอบอาชีพเกษตรกรรม กระทั่งความสัมพันธ์ระหว่างประเทศโดยเฉพาะด้านเศรษฐกิจอันเนื่องมาจากการกำหนดนโยบายประชานิยมที่หวังผลระยะสั้น

กระนั้นพลังการตรวจสอบและถ่วงดุล (check and balance) ของภาคประชาสังคมก็ยังคงดำรงอยู่ได้ภายใต้ระบอบประชาธิปไตยแบบตัวแทนที่ประชาชนสามารถเคลื่อนไหวเพื่อเรียกร้อง ปรับปรุง เปลี่ยนแปลง แก้ไข หรือยุตินโยบายและโครงการต่างๆ ที่ผิดพลาดผ่านกลไกในรัฐสภาและท้องถนน

ทว่าปัจจุบันสถานการณ์การเมืองการปกครองกลับสร้างความอ่อนแอแก่ภาคประชาสังคมโดยรวมเมื่อพลังการตรวจสอบและถ่วงดุลของประชาชนถูกจำกัดจากการห้ามเคลื่อนไหวทวงถามเพื่อพิทักษ์สิทธิเสรีภาพตามระบอบประชาธิปไตยที่สุดท้ายจะเกิดผลกระทบรุนแรงต่อความมั่นคงทางอาหารของประเทศไทยที่จะตกอยู่ในสภาวะเปราะบางอย่างมากจากการกำหนดนโยบายและโครงการต่างๆ บนฐานอำนาจรัฎฐาธิปัตย์ (sovereign) ของคณะรัฐประหารที่ตัดขาดกระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชน

การประชุมนี้จึงมุ่งนำเสนอเวทีสาธารณะเพื่อนำเสนอทางเลือก/ทางรอดของระบบเกษตรกรรมและอาหาร ดังเช่นเวที 1) การกำหนดนโยบายข้าวซึ่งเกี่ยวข้องกับความเป็นอยู่ของเกษตรกรหลายล้านครัวเรือนและส่งผลกระทบโดยตรงต่อคุณภาพชีวิตผู้บริโภคที่ต้องการความเป็นธรรรมและยั่งยืนทางการบริหารจัดการมากกว่าจะเป็นแค่นโยบายหาเสียงแบบประชานิยมดังก่อนหรือเบ็ดเสร็จสำเร็จรูปจากกลุ่มผู้นำที่ขาดความโปร่งใสดังปัจจุบัน 2) การกำหนดท่าทีของรัฐกับบรรษัทอุตสาหกรรมเกษตรและอาหารระดับชาติและข้ามชาติที่ต้องการความชัดเจนของแนวทางและรูปแบบความร่วมมือเชิงนโยบายที่จะต้องไม่เกิดผลประโยชน์ทับซ้อน (conflict of interest) แก่กลุ่มนโยบายภายใต้อำนาจเด็ดขาดทางกฎหมาย หรือเอื้อประโยชน์แก่บรรษัทบนความสูญเสียของประชาชนคนเล็กคนน้อย และ 3) การกำหนดนโยบายรัฐรองรับการเปิดประตูประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (AEC) และการเจรจาเขตการค้าเสรี (FTA) ที่ต้องรอบคอบ แทนที่จะมุ่งแต่ประโยชน์เศรษฐกิจจนละเลยมิติสังคม สุขภาพ สิ่งแวดล้อม และความมั่นคงทางอาหารของกลุ่มเปราะบางทางสังคมที่มักถูกละเมิดเนืองนิตย์

กำหนดการ
สมัชชาวิชาการความมั่นคงทางอาหาร ประจำปี 2557
‘ความมั่นคงทางอาหาร: ในวิกฤตการเมืองและเศรษฐกิจ’
วันที่ 8-9  กรกฎาคม 2557
ณ อาคารวชิรานุสรณ์ คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

วันที่ / เวลากิจกรรม
วันอังคารที่ 8 กรกฎาคม 2557
08.00 – 09.00 น.09.00 – 09.20 น. ลงทะเบียนชมวีดีทัศน์เรื่อง ‘กินเปลี่ยนโลก’
09.20 – 10.10 น.การรายงานสถานการณ์และการคาดการณ์ผลกระทบต่อความมั่นคงทางอาหาร1) สถานการณ์ความมั่นคงทางอาหารภายใต้บริบท AEC และ FTAโดย กรรณิการ์ กิจติเวชกุล ผู้ประสานงานกลุ่มศึกษาเขตการค้าเสรีภาคประชาชน (FTA Watch)2) วิกฤตการเมืองและเศรษฐกิจที่ส่งผลกระทบต่อความมั่นคงทางอาหารของกลุ่มเปราะบางทางสังคม (ภาคเมือง)โดย อรุณี ศรีโต ประธานเครือข่ายบำนาญภาคประชาชน (คบช.)/ ผู้แทนแรงงานนอกระบบ3) วิกฤตการเมืองและเศรษฐกิจที่ส่งผลกระทบต่อความมั่นคงทางอาหารของกลุ่มเปราะบางทางสังคม (ภาคชนบท)โดย อุบล อยู่หว้า ผู้ประสานงานเครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกภาคอีสาน4) สถานการณ์ความไม่ปลอดภัยทางอาหารจากการปนเปื้อนของสารเคมีกำจัดศัตรูพืชโดย ปรกชล อู๋ทรัพย์ ผู้ประสานงานเครือข่ายเตือนภัยสารเคมีกำจัดศัตรูพืช (Thai-PAN)5) ความมั่นคงทางอาหารในสถานการณ์การขยายพื้นที่เพาะปลูกยางพาราโดย รศ.ดร.สมบูรณ์ เจริญจิระตระกูล คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ หาดใหญ่
10.10 – 10.30การกล่าวปาฐกถาเรื่อง ‘ความมั่นคงทางอาหาร: โอกาสในวิกฤตการเมืองและเศรษฐกิจ’โดย วิฑูรย์ เลี่ยนจำรูญ ผู้อำนวยการมูลนิธิชีววิถี (BioThai)
10.30 – 12.30 น.การปฏิรูประบบเกษตรกรรมและอาหาร1) ข้อเสนอของสภาพัฒน์เพื่อการพัฒนาระบบเกษตรกรรมที่เข้มแข็งและยั่งยืนโดย ลดาวัลย์ คำภา รองเลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.)2) การปฏิรูปกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ในสถานการณ์ปฏิรูปการเมืองโดย รศ.บำเพ็ญ เขียวหวาน สาขาวิชาส่งเสริมการเกษตรและสหกรณ์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช3) การปฏิรูประบบการจัดการสารเคมีกำจัดศัตรูพืชและความปลอดภัยทางอาหารโดย ผศ.ดร.นพ.ปัตพงษ์ เกษสมบูรณ์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น4) การปฏิรูปที่ดินเพื่อสร้างความเป็นธรรมทางสังคมโดย ผศ.ดร.ดวงมณี เลาวกุล คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์5) การปฏิรูปทรัพยากรน้ำเพื่อสร้างความเป็นธรรมทางสังคมโดย ชูเกียรติ บุญมี นายกเทศมนตรีตำบลบางบาล อ.บางบาล จ.พระนครศรีอยุธยา6) การปฏิรูประบบสนับสนุนส่งเสริมการปฏิรูประบบเกษตรโดย วิฑูรย์ ปัญญากุล ประธานสหกรณ์กรีนเนท7) ข้อเสนอเพื่อการควบคุมการผูกขาดของบรรษัทเกษตรอุตสาหกรรมโดย กิ่งกร นรินทรกุล ณ อยุธยา รองผู้อำนวยการมูลนิธิชีววิถี (BioThai)ดำเนินการอภิปรายโดย  ดร.กฤษฎา บุญชัย นักวิชาการอิสระ
12.30 – 13.30 น. พัก/ อาหารกลางวัน
13.30 – 16.30 น.ห้องที่ 1: นโยบายการผลิตและการตลาดข้าวที่ยั่งยืนอภิปรายโดย– เสน่ห์ วิชัยวงษ์   รองเลขาธิการสภาเกษตรกรแห่งชาติ– รศ.ดร.สมพร อิศวิลานนท์ สถาบันคลังสมองของชาติ– ดร.วิโรจน์ ณ ระนอง สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI)– ประสิทธิ์ บุญเฉย  นายกสมาคมชาวนาไทย– วิเชียร พวงลำเจียก นายกสมาคมชาวนาและเกษตรกรไทย– ดาวเรือง พืชผล ชาวนาเครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกดำเนินการอภิปรายโดย รศ.ดร.ประภาส ปิ่นตบแต่ง  คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย  ห้องที่ 2: การผลิตและการตลาดข้าวที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม1) การตลาดข้าวชาวนาโดย ศจินทร์ ประชาสันติ์ นักวิชาการอิสระ2) การบริหารโรงสีชุมชนและตลาดข้าวนครสวรรค์โดย นพดล มั่นศักดิ์ มูลนิธิการจัดการความรู้และเครือข่ายโรงเรียนชาวนา  จ.นครสวรรค์3) ตลาดข้าวอินทรีย์โดย ส้มป่อย จันทร์แสง สหกรณ์เกษตรอินทรีย์กองทุนข้าวสุรินทร์ จ.สุรินทร์4) เกษตรแบ่งปัน: มิติใหม่สำหรับคนปลูก-คนกินโดย กรรณิการ์ รัตนปรีดากุล5) เครือข่ายความสัมพันธ์เกษตรกร-ผู้บริโภคโดย นภนีรา รักษาสุข โครงการผูกปิ่นโตข้าว ดำเนินการอภิปรายโดย  สุภา ใยเมือง ผู้อำนวยการมูลนิธิเกษตรกรรมยั่งยืน (ประเทศไทย)
วันพุธที่ 9 กรกฎาคม 2557  
08.00 – 09.00 น.ลงทะเบียน
09.00 – 12.00 น.ห้องที่ 1: ข้อเสนอการพัฒนาและขับเคลื่อนนโยบายความมั่นคงทางอาหารในระดับพื้นที่1) ยุทธศาสตร์จังหวัดด้านเกษตรกรรมยั่งยืนและความมั่นคงทางอาหารโดย อุบล อยู่หว้า จ.ยโสธร        สามารถ สะกวี จ.สงขลา        ดร.ชมชวน บุญระหงษ์   วิทยาลัยบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยแม่โจ้2) เมืองเกษตรสีเขียว (Green Agriculture City) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์โดย บุบผา ภู่ละออ ผู้อำนวยการสำนักนโยบายและแผนพัฒนาการเกษตร สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.)ดำเนินการอภิปรายโดย ทัศนีย์ วีระกันต์  ผู้จัดการโครงการเกษตรกรรมยั่งยืนสู่อาหารเพื่อสุขภาวะห้องที่ 2: การจับตาบทบาทบรรษัทในการผูกขาดและควบคุมระบบอาหารในภูมิภาคอาเซียน1) การลงทุนภาคการเกษตรในภูมิภาคอาเซียนของบรรษัทอุตสาหกรรมเกษตร/โมเดิร์นเทรด และระบบการกระจายอาหารโดย Ms.Kartini Samon Researcher, GRAIN, Asia  2) การคุ้มครองผู้บริโภคในภูมิภาคอาเซียนโดย รศ.ดร.จิราพร ลิ้มปานานนท์  ประธานมูลนิธิเพื่อผู้บริโภค (มพบ.)3) บทบาทเครือเจริญโภคภัณฑ์ (CP) ในระบบเกษตรกรรมและอาหารโดย กิ่งกร นรินทรกุล ณ อยุธยา  รองผู้อำนวยการมูลนิธิชีววิถี (BioThai)ดำเนินการอภิปรายโดย กรรณิการ์ กิจติเวชกุล ผู้ประสานงานกลุ่มศึกษาเขตการค้าเสรีภาคประชาชน (FTA Watch) 
12.30 – 13.30 น.พัก/ อาหารกลางวัน